2016/10/04

O dziedziczeniu
Część I: Co wiesz o genach?


Rozwój dziecka rozpoczyna się wtedy, kiedy dojdzie do zapłodnienia. To dlatego życie człowieka dzieli się na dwa okresy - życie prenatalne i życie postnatalne. Jednym z ważniejszych czynników wywierających istotny wpływ na rozwój dziecka jeszcze w okresie prenatalnym są czynniki genetyczne przekazywane w momencie połączenia komórki jajowej i nasiennej przyszłych rodziców. Po zapłodnieniu przez czas trwania ciąży wiele czynników może wpływać na rozwój dziecka (zobacz: czynniki teratogenne), jednak to właśnie geny wraz chromosomami są siłą napędową rozwoju.

PRZEKAZ GENETYCZNY
Część genów związana jest bezpośrednio z cechami ogólnymi, które określają, że każdy będzie miał po jednej parze: rąk, nóg, oczu, uszu, a także zdobywanie takich umiejętności (kamieni milowych) jak: zdolność ruszania głową, raczkowanie, chodzenie. Natomiast pozostała część genów decyduje o wyglądzie fizycznym, cechach niepowtarzalnych oraz całym procesie rozwoju. Połączenie się 23 chromosomów ojca i matki daje niepowtarzalną mieszankę genetyczną, dzięki której każdy z nas jest inny. 

GENY SĄ TO JEDNOSTKI DZIEDZICZENIA ZBUDOWANE Z DNA (KWAS DEZOKSYTYBONUKLEINOWY) ZNAJDUJĄCE SIĘ W OKREŚLONYCH MIEJSCACH CHROMOSOMÓW.

CHROMOSOMY ZNAJDUJĄ SIĘ W JĄDRZE KAŻDEJ KOMÓRKI ZNAJDUJĄCEJ SIĘ W LUDZKIM CIELE, W KTÓRYCH JEST DNA TWORZĄCE GENY.

W każdej komórce ciała u dziecka (z wyjątkiem komórek płciowych) znajduję się taki sam zestaw 46 chromosomów połączonych w pary. Każda taka para zawiera jeden chromosom od matki, i jeden chromosom od ojca. Natomiast na każdym takim chromosomie znajdują się geny, czyli związki chemiczne złożone z kwasu dezoksyrybonukleinowego.

23 CHROMOSOMY Z KOMÓRKI PŁCIOWEJ OJCA

+
23 CHROMOSOMY Z KOMÓRKI PŁCIOWEJ MATKI
=
46 PAR CHROMOSOMÓW W KAŻDEJ KOMÓRCE CIAŁA
(PRÓCZ KOMÓREK PŁCIOWYCH)


CHŁOPIEC CZY DZIEWCZYNKA?
Płeć dziecka zostaje określona w momencie, gdy dochodzi do zapłodnienia. A wszystko jest zależne od plemnika mężczyzny, który połączył się z komórką jajową kobiety. Jeżeli plemnik zawierał chromosom X to pod względem genetycznym będzie to dziewczynka, natomiast jeżeli będzie zawierał chromosom Y to pod względem genetycznym będzie to chłopiec. W przypadku kobiet, w komórce jajowej zawsze znajduje się chromosom X. To dlatego płeć żeńska charakteryzuje się parą chromosomów XX, zaś płeć męska XY. Po upływie sześciu tygodni chromosomy XX powodują, że zaczynają wytwarzać się jajniki, natomiast chromosomy XY, że zaczynają się wykształcać jądra.

CHROMOSOM MĘSKI X + CHROMOSOM ŻEŃSKI X = PŁEĆ ŻEŃSKA


CHROMOSOM MĘSKI Y + CHROMOSOM ŻEŃSKI X = PŁEĆ MĘSKA

Dzisiejszy artykuł rozpoczął krótki cykl: O dziedziczeniu. Na podstawie ogólnie przyjętych założeń w cyklu pojawią się łącznie cztery artykuły. Pierwszy - dzisiejszy, koncentrujący się na podstawowych kwestiach związanych z genami, drugi - dotyczący zaburzeń genetycznych, trzeci - omawiający najczęściej występujące choroby genetyczne, oraz czwarty- skoncentrowany na weryfikacji mitów związanych z genami.

Zapraszam do dalszej lektury!

Literatura:
Schaffer, H. R. (2013). Psychologia dziecka. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz

TOP