2017/02/08

Dlaczego pogarszamy sobie nastrój?


Jednym z wyznaczników dobrostanu psychicznego i poczucia szczęścia każdego z nas jest nastrój, który - tłumacząc najprościej - jest pewnego rodzaju zabarwieniem emocjonalnym wszystkich naszych przeżyć. Regulacja nastroju polega na modyfikowaniu lub podtrzymywaniu stanu w jakim znajdujemy się w danej chwili. Ogółem ludzie mają tendencję do tego, aby poprawiać sobie nastrój (hedonistyczna regulacja), ale nie zawsze tak jest. Często przedmiotem regulacji jest także pogarszanie sobie nastroju, np. oglądamy horrory, czytamy smutne wiadomości, albo wspominamy przykre zdarzenia z przeszłości. Dlaczego to robimy?

CZYM JEST NASTRÓJ?
Nastrój jest to afektywny stan o niewielkiej intensywności, charakteryzujący się konkretnym znakiem (+/-), dzięki któremu można wyróżnić zarówno nastrój pozytywny oraz nastrój negatywny. Trzeba jednak pamiętać o tym, że nastrój w mniejszym lub większym stopniu związany jest z naszymi oczekiwaniami dotyczącymi przyszłości. Nastrój w porównaniu z emocją jest o wiele dłuższy i potrafi trwać od kilku godzin do nawet kilku miesięcy.

REGULACJA NASTROJU
Według psychologa - Ralpha Erbera - regulacja nastroju polega na dostosowywaniu się do konkretnej sytuacji, dlatego sam proces regulacji nie ogranicza się tylko do polepszania nastroju, ale także jego pogarszania. Erber udowodnił to w swoich eksperymentach, których wyniki wykazały, że regulacja nastroju nie zawsze polega na jego polepszaniu. Z wyników badań wynika, że obniżanie nastroju związane jest z próbą dostosowania się do otoczenia.

Osoby w pozytywnym lub negatywnym nastroju wybierały artykuły na podstawie tytułów sugerujących pozytywne, zabawne lub smutne, negatywne, niepokojące treści. Każda osoba wybierała artykuł zgodny z własnym nastrojem. Jednak osoby biorące udział w badaniu, które dowiedziały się, że za chwilę spotkają się z kimś nieznanym - wybierały odwrotnie. Osoby z pozytywnym nastrojem - obniżały go, natomiast osoby z obniżonym nastrojem - podwyższały. Takie zachowanie pojawiało się, ponieważ osoby badane nie wiedziały z kim się spotkają. W sytuacji, gdy badani otrzymali informację, że osoba, z którą za chwilę się spotkają są w tym sam nastroju nie dochodziło do żadnej regulacji. 

DLACZEGO POGARSZAMY SOBIE NASTRÓJ?
Psycholog - Mark Schaller (Uniwersytet Kolumbii Brytyjskiej) - proponuje 10 powodów świadczących o tym, dlaczego ludzie skłonni są do tego, aby obniżać/pogarszać sobie nastrój.
Chęć doświadczenia katharsis (hipoteza nie znajduje potwierdzenia w literaturze psychologicznej).
❷ Potrzeba odczucia ulgi kiedy nieprzyjemny (negatywny) stan ustąpi.
❸ Obserwując nieszczęście innych osób, dochodzimy do wniosku, że nie jest u nas aż tak źle (porównanie w dół).
❹ Żeby przygotować się na poważniejsze nieszczęścia.
❺ Od czasu do czasu potrzeba kontaktu z trudną rzeczywistością.
❻ Z przekonania świadczącego o tym, że negatywne stany emocjonalne są elementem życia każdego człowieka, więc trzeba ich czasem doświadczyć.
❼ Żeby stosując porównanie docenić jeszcze bardziej to, co nas spotyka.
❽ Aby zwiększyć swoje szanse na pozytywne doświadczenia w przyszłości (wychodząc z założenia, że istnieje równowaga życiowych plusów i minusów).
❾ Może stanowić ucieczkę od własnego Ja.
❿ Żeby poczuć, że się żyje.

Jak widać regulacja nastroju nie jest związana tylko i wyłącznie z wersją hedonistyczną, czyli polegającą na poprawianiu sobie nastroju, ale także z jego obniżaniem. Jednak nie zawsze obniżony nastrój jest skutkiem regulacji. Obniżony nastrój jest w jakiś sposób na stałe wpisany w ludzkie życie: czasami wszystko układa się po naszej myśli i czujemy się dobrze, a innym razem nic nie wychodzi tak, jakbyśmy chcieli, co często skutkuje złym samopoczuciem, a wraz z tym negatywnym nastrojem. Wtedy warto stosować różne metody regulujące obniżony nastrój. Jeżeli jesteś ciekawy jak można poradzić sobie w takiej sytuacji przeczytaj tekst o tym Jak poradzić sobie z obniżonym nastrojem?.

Literatura:
1. Erber, R., Wegner, D.M. i Therriault N. (1996). On being cool and collected: Mood regulation in anticipation of social interaction. Journal of personality and social psychology, 70(4), 757-766.
2. Maruszewki, T., Doliński, D., Łukaszewki W., Marszał-Wiśniewska (2015). Emocje i motywacje. W: J. Strelau, D. Doliński (red.), Psychologia akademicka (tom 1, s.513-517). Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
3. Schaller, M. (1993). Felling bad to feel good: Comments and observation. Basic and applied social psychology, 14(3), 285-294.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz

TOP