2017/03/07

Poczucie własnej skuteczności


Poczucie własnej skuteczności bezpośrednio związane jest z radzeniem sobie w nowych, nieprzewidywalnych, a także stresujących sytuacjach. Jest to pewnego rodzaju wiara w swoje możliwości oraz posiadane zdolności, które umożliwiają pewną kontrolę nad wydarzeniami w naszym życiu.

Czym jest poczucie skuteczności?

Poczucie własnej skuteczności według Alberta Bandury (2007) jest niczym innym, jak przekonaniem, że jesteśmy w stanie zrealizować określone działanie lub osiągnąć wyznaczony cel.


Trzy cechy poczucia własnej skuteczności
Zasięg
Jeżeli zasięg zadań jest niewielki to poczucie skuteczności odnosi się tylko do prostych czynności. Natomiast duży zasięg powoduje, że jesteśmy w stanie sprostać trudnym zadaniom.
Ogólność
Rozróżnienie na specyficzne oraz ogólne poczucie własne wartości decyduje o tym, czy dana osoba koncentruje się na wysokim poczuciu własnej skuteczności w odniesieniu do konkretnych dziedzin, sfer w swoim życiu, czy też odnosi się do życia w ogóle.
Siłę
Bardzo dużo zależy od siły poczucia własnej skuteczności, ponieważ to od niej zależne jest to czy utrzyma się nasze przekonanie o tym, że odniesiemy sukces. Jeżeli ktoś ma słabe przekonanie odnośnie poczucia skuteczności, to na skutek niepowodzeń może zrezygnować z podejmowania jakichkolwiek działań.

Przekonanie o swojej własnej skuteczności stanowi pewnego rodzaju podstawę naszej sprawczości - jeżeli ktoś nie wierzy w swoje możliwości w to, że jest w stanie osiągnąć jakiś cel poprzez swoje konkretne działania to motywacja danej osoby jest po prostu w jakiś sposób ograniczona. Wpływa to nie tylko na podjęcie pewnego działania, ale także na jego kontynuowanie w sytuacji, kiedy pojawi się jakiś problem. Być może na pierwszy rzut oka, brzmi to trochę skomplikowanie, ale chodzi po prostu oto, że jeżeli nie wierzymy w skuteczność naszych działań i nie jesteśmy przekonani do tego, że posiadamy odpowiednie kompetencje/umiejętności - to po prostu nasze działania nie będą tak efektywne i nie osiągniemy naszego celu. Natomiast w sytuacji, kiedy ktoś wierzy w swoje możliwości oraz skuteczność swoich działań to nie tylko ma lepsze samopoczucie, ale przede wszystkim ma większą mobilizację do podjęcia jakichkolwiek kroków, ponieważ jest przekonany o tym, że osiągnie swój cel. 

Jednak poczuciu swojej własnej skuteczności nie zawsze towarzyszą pozytywne uczucia - największą efektywność działań uzyskujemy wtedy, kiedy jednocześnie mamy wysokie poczucie własnej skuteczności oraz wysokie poczucie niezadowolenia z siebie. Takie połączenie działa na człowieka bardzo mobilizująco. Aby człowiek działał efektywnie musi być przekonany o swoje własnej skuteczności, ponieważ wpływa to na proces podjęcia konkretnego działania, wytrwałości, wysiłku oraz uczuciach jakie pojawiają się podczas wykonywania danej aktywności. Dlatego, żeby działać efektywnie powinniśmy mieć wysoki poziom poczucia własnej skuteczności.

Skąd bierze się poczucie własnej skuteczności?
Ostateczne wyniki i skuteczność podejmowanych do tej pory przez nas działań.
Doświadczenia innych osób, które w jakimś stopniu są do nas podobne, a poradziły sobie w trudnych sytuacjach.
Własne przekonanie o posiadanych zdolnościach/zasobach, które umożliwiają osiągnięcie sukcesu.
Wzmocnienie swojej kondycji fizycznej, radzenie sobie z negatywnymi emocjami oraz negatywnymi przekonaniami o samym sobie.

Pamiętajmy o tym, że wysokie przekonanie o własnej skuteczności w znaczący sposób decyduje o: stawianiu sobie motywujących celów, poszukiwaniu nowych wyzwań, silnym zaangażowaniu w realizację zadań, zaś w obliczu trudności zadania traktowane są jak wyzwania, którymi po prostu musimy sprostać i znaleźć rozwiązanie. Dzięki wysokiemu przekonaniu o własnej skuteczności koncentrujemy się bardziej na rozwiązaniu danego problemu, a jeżeli poniesiemy porażkę to szybciej w porównaniu z innymi odbudowujemy swoją pewność siebie.

Literatura:
1. Bandura A. (2007). Teoria społecznego uczenia się. Warszawa: WN PWN.
2. Franken R. E. (2006). Psychologia motywacji. Gdańsk: GWP.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz

TOP